Verhaal | 23 juli 2018

Dr. Raymond van den Berg (KNO-arts)

Raymond van den BergDagelijks loop je vele meters, je zit, je gaat liggen, je draait je hoofd eens naar links en naar rechts. Als vanzelfsprekend ben je de hele dag in beweging. Bij de kleinste bewegingen die je maakt speelt er zich een complex proces af in het hoofd. Je staat er eigenlijk nooit bij stil dat je evenwichtsorgaan en andere zintuigen er voortdurend voor zorgen dat je een 'stabiele' wereld waarneemt en in je in balans blijft. Maar stel je nu eens voor dat het er niet zou zijn. De wereld zou er een stuk anders uitzien. Toch zijn er mensen die kampen met een verstoring van het evenwicht. Het Maastricht UMC+ is een internationaal expertisecentrum op dit gebied en heeft een gespecialiseerde zorglijn en onderzoeksfaciliteiten.

Het evenwichtsorgaan is misschien wel één van de meest mysterieuze zintuigen van het menselijk lichaam. Er is nog maar weinig bekend over de fundamentele werking van het kleine orgaan dat gelegen is in het binnenoor. Net als andere zintuigen, zoals de ogen en het gehoor, is er een nauwe connectie met het brein. De informatie die het evenwichtsorgaan ontvangt moet immers worden verwerkt, zodat kan worden bepaald waar je jezelf in de ruimte bevindt. Bij bijvoorbeeld de ziekte van Ménière kan de functie van één of beide evenwichtsorganen echter verloren gaan. Dat heeft bijvoorbeeld aanvallen van draai-duizelingen tot gevolg. Een remedie is er niet, maar het team van Maastricht UMC+ en de universiteit van Geneve heeft het eerste kunstmatig evenwichtsorgaan ter wereld ontwikkeld en geïmplanteerd om symptomen te bestrijden.

"Bij de kleinste bewegingen die je maakt speelt er zich een complex proces af in het hoofd"


Met diverse Europese centra hebben we samenwerkingsverbanden om kennis met elkaar uit te wisselen. Zo hopen we meer te weten te komen over het evenwichtsorgaan en het kunstmatig exemplaar steeds verder te finetunen en af te stellen op de behoefte van de patiënt. We proberen antwoord te krijgen op vragen als: Wie zou een implantaat moeten krijgen? Hoe stellen we het nauwkeurig af? En hoe kunnen we het effect het beste bepalen? In Maastricht hebben we de beschikking over geavanceerde technieken om ons daarbij te helpen. Samen met bewegingswetenschappers kunnen we bewegingen en patronen analyseren met behulp van het interactieve CAREN-systeem. We werken met virtual reality en speciaal ontwikkelde evenwichtsstoelen. Uiteindelijk kunnen we de natuur nooit perfect nabootsen, maar wel zodanig benaderen dat patiënten een stabiele wereld eveneens als vanzelfsprekend ervaren.